Kataliza, pyroliza w piekarniku – co to takiego?

Obie opcje mają zarówno swoje plusy jak i minusy. Zanim zastanowimy się, która stanowi lepszy wybór, przyjrzymy się ich metodom działania.

Kataliza

Technologia ta polega na pokryciu wnętrza piekarnika (zazwyczaj bocznych ścianek) substancją zwaną emalią katalityczną, dzięki której odpada nam konieczność szorowania urządzenia. Z czego to wynika? Otóż, system działa zarówno w trakcie, jak i po zakończeniu pieczenia, nagrzewając piekarnik do temperatury w granicach 300 stopni Celsjusza podczas procesu zwanego dopalaniem katalitycznym. W efekcie wszelkie zanieczyszczenia, brud czy tłuszcz dosłownie zamieniane są w popiół, który wystarczy zwyczajnie zetrzeć ściereczką. Pamiętajmy jednak, aby robić to bardzo ostrożnie – emalia katalityczna jest bowiem niezwykle delikatną substancją, podatną na uszkodzenia. Unikamy więc szorstkich ściereczek oraz silnych detergentów.

Panele katalityczne, a więc wkłady znajdujące się wewnątrz piekarnika, można łatwo demontować i czyścić w zmywarce. Pewnym minusem jest fakt, iż trzeba je raz na jakiś czas wymieniać, starczają jednak zazwyczaj na kilkanaście lub więcej miesięcy, nie powinno to więc stanowić dużej niedogodności, zwłaszcza w porównaniu z zaletami technologii. Trwałość wkładów katalitycznych zależy w dużym stopniu od częstotliwości używania piekarnika. Teoretycznie mogą nam więc starczyć nawet na lata. Jak rozpoznać, ze nadszedł czas na ich wymianę? Najlepszym wyznacznikiem są problemy z całkowitym spaleniem zanieczyszczeń. Ceny nowych wkładów wahają się zwykle w granicach 30-100 zł.

Plusem jest niewątpliwie stosunkowo niskie zużycie energii elektrycznej oraz brak wymogu ustawiania specjalnego programu służącemu autooczyszczaniu.

Pyroliza

Podstawową cechą procesu pyrolizy jest wysoka temperatura – piekarnik nagrzewa się bowiem aż do 500 stopni Celsjusza, zamieniając wszelkie zanieczyszczenia w popiół. Wszystkich, których nieco przeraża tak wysoka temperatura, pragniemy jednak uspokoić. Producenci zadbali o odpowiednie zabezpieczenia. Specjalne, poczwórne szyby nagrzewają się „tylko” do temperatury 70 stopni, a drzwi piekarnika podczas pyrolizy są automatycznie blokowane. Możemy je otworzyć dopiero gdy temperatura spadnie poniżej 300 stopni. Po zakończeniu procesu pozostaje nam jedynie zebrać szmatką powstały pył.

Wbrew obiegowej opinii, koszty samego procesu nie powinny spędzać snu z powiek. Szacuje się, że jednorazowe uruchomienie pyrolizy to kosz zaledwie kilku złotych. Stosując więc go raz na kilka tygodni, nie powinniśmy się martwić o stan naszego portfela.

Bardzo ważne jest, by pamiętać, że podczas pyrolizy piekarnik musi być pusty. Wyjmijmy więc wszelkie blachy czy kratki, w przeciwnym razie mogą one ulec trwałemu odkształceniu. Nie pozostawiamy także resztek jedzenia, które podczas spalania mogą wydzielać nieprzyjemny zapach i dym. Dlatego też warto podczas wybierania piekarnika postawić na model posiadający katalizator zapachów. Ważną zasadą jest także to, aby nie umiejscawiać piekarnika z pyrolizą w bezpośrednim sąsiedztwie lodówki. Może to bowiem spowodować uszkodzenie urządzenia.

Co wybrać?

Werdykt jak zwykle zależy w dużej mierze od preferencji klienta. Posiadacze wkładów katalitycznych nie muszą pamiętać o ustawianiu specjalnego programu czyszczącego, który trwa zwykle w granicach 2 godzin. Do tego dochodzi oszczędność energii, jak również ulga dla portfela, którego nie musimy obciążać np. wydatkami na detergenty. Wreszcie – wysoka temperatura pyrolizy może odstraszać niektórych użytkowników. W takiej sytuacji ciekawszą opcją może okazać się piekarnik z wkładami katalitycznymi.

Mimo wszystko, częściej polecanym rozwiązaniem jest piekarnik z pyrolizą. Podstawowa zaleta tego systemu to efektywność sprzątania. Pyroliza czyści wydajniej, docierając do wszystkich zakamarków, co nie zawsze się udaje w przypadku katalizy. Praktycznie jedyne, co musimy zrobić, to ustawić program sprzątający raz na jakiś czas oraz po zakończonym procesie oczyścić wnętrze piekarnika z pozostałego pyłu. Odpada nam konieczność czyszczenia wkładów, bądź ich wymiany.

Jeżeli więc nie przeszkadza nam wysoka temperatura oraz jesteśmy sobie w stanie pozwolić na nieco większy wydatek (piekarniki z tą technologią są generalnie droższe), to lepszym rozwiązaniem wydaje się pyroliza. Emalia katalityczna ma jednak swoja zalety i również może stanowić spore udogodnienie w temacie utrzymywania piekarnika w czystości.